“Rượu vang có vị gì?” là một chủ đề hấp dẫn đối với những người yêu thích rượu vang. Tiêu chí quyết định để xác định các loại rượu vang yêu thích của mỗi người chắc chắn là hương vị. Bạn có thể yêu thích một số loại rượu vang trắng, đỏ hoặc hồng vì hương vị rượu vang chứ không phải do màu sắc của rượu. Hương vị và đặc biệt là sự cân bằng trong mỗi loại rượu vang là rất quan trọng. Nhưng làm thế nào để mô tả chính xác hương vị của rượu vang?
1. Rượu vang có vị gì?
Để cảm nhận được hương vị của rượu vang, bạn phải nếm thử nó. Đây là bước cuối cùng trong quy trình thưởng thức nếm rượu vang sau khi quan sát và ngửi. Khi thưởng thức rượu vang, bạn sẽ nhận thấy nhiều hương vị và mùi thơm khác nhau. Những hương vị này được cảm nhận trên vòm miệng bao gồm độ ngọt, độ chua, tannin, độ cồn và cấu trúc.
Rượu vang có vị ngọt (Hàm lượng đường dư)
Vị ngọt là một trong những yếu tố dễ nhận biết nhất khi thưởng thức rượu vang. Ngay từ những giây phút đầu tiên khi rượu vang chạm vào đầu lưỡi, bạn có thể kiểm tra xem có hay không của hương vị ngọt. Độ ngọt của rượu vang được cảm nhận qua lưỡi và phản ánh lượng đường tự nhiên có trong quả nho mà không bị chuyển hóa thành cồn trong quá trình lên men. Trong ngôn ngữ của những người làm nghề rượu vang, trái ngược với ngọt là khô. Vì vậy, bạn có thể phân loại rượu vang thành khô, bán khô hoặc ngọt. Các loại rượu vang ngọt gọi là “sweet” có sự cân bằng hương vị, khác biệt so với những loại rượu có cảm giác siro hoặc quá ngọt.
Tuy nhiên, không phải rượu vang nào cũng có vị ngọt rõ rệt. Các loại rượu vang đỏ khô như Cabernet Sauvignon thường ít ngọt hơn, trong khi các loại vang trắng ngọt như Moscato hay Riesling mang đến một hương vị ngọt nhẹ, dễ chịu và rõ rệt.
Rượu vang có vị chua (Axit)
Tất cả các loại rượu vang đều chứa axit (chủ yếu là axit tartaric, axit malic và axit citric có trong quả nho). Yếu tố quyết định độ chua trong rượu vang chính là mức độ axit. Độ chua là một hương vị quan trọng giúp đánh giá chất lượng và sự cân bằng của rượu vang. Độ chua thể hiện rõ trong rượu vang trắng hơn là rượu vang đỏ. Đối với rượu vang trắng, độ axit là một phần của cấu trúc, mang lại hương vị đậm đà, tươi mát trong vòm miệng và kích thích tiết nước bọt. Độ axit thường cảm nhận ở giữa vòm miệng và hai bên lưỡi.
Khi một loại rượu vang có độ axit cân bằng, sẽ mang lại cảm giác tươi mới và sắc nét. Một loại rượu vang không có đủ độ axit có thể có cảm giác nhạt nhẽo hoặc thiếu sức sống. Nếu axit quá mạnh, rượu vang sẽ cảm giác khô và thiếu tròn trịa. Bạn có thể phân loại rượu vang dựa vào độ axit từ tươi mới, nhẹ nhàng cho đến chua. Rượu vang trắng như Chardonnay hay Sauvignon Blanc có xu hướng có độ axit cao, trong khi rượu vang đỏ như Merlot lại có độ axit nhẹ nhàng, tạo nên một sự mềm mại và tròn trịa.
Rượu vang có vị chát (Hàm lượng tannin)
Tannin là một hợp chất tự nhiên có trong vỏ và các bộ phận khác của quả nho. Do rượu vang đỏ tiếp xúc lâu hơn với vỏ nho, hàm lượng tannin trong rượu vang đỏ thường cao hơn nhiều so với rượu vang trắng. Tannin tạo nên cấu trúc cho rượu vang đỏ, mang đến cảm giác đắng, chát, cứng hoặc mềm mại.
Bạn có thể cảm nhận tannin ở phần phía sau lưỡi hoặc trên bề mặt bên trong của má và thậm chí ở giữa má và lợi nếu hàm lượng tannin cao. Nếu có quá nhiều tannin, rượu vang sẽ cảm giác “thô” hoặc khô, vì tannin gây ra cảm giác thô ráp ở cuối miệng, đặc biệt ở phần sau của lưỡi. Các loại rượu vang đỏ như Cabernet Sauvignon, Syrah nổi bật với vị chát đậm đà, trong khi các loại vang nhẹ như Pinot Noir lại có tannin mềm mại hơn.
Rượu vang có vị cay (Nồng độ cồn)
Độ cồn trong rượu vang không chỉ làm tăng cảm giác ấm áp, mà còn ảnh hưởng đến cảm nhận về vị ngọt và cay trong vang. Độ cồn tạo cảm giác nhớt trong miệng và thường mang lại sự tròn trịa, mềm mại và độ phồng cho rượu vang. Hương vị cay của rượu vang thường làm ấm phần sau cổ họng, khiến bạn cảm thấy một chút nóng khi nuốt. Độ cồn và độ ngọt (đường) là những yếu tố quyết định hương vị của rượu vang.
Rượu vang có độ cồn cao như Zinfandel sẽ mang đến cảm giác ấm áp và mạnh mẽ, trong khi các loại vang nhẹ như Pinot Grigio lại có độ cồn thấp, tạo ra sự dễ uống và thanh thoát.
2. Sự cân bằng hương vị của rượu vang
Khi nói về sự “cân bằng hương vị” của rượu vang, chúng ta đề cập đến sự hòa hợp của các yếu tố, chủ yếu là độ cồn, độ ngọt, độ chua và đắng. Một loại rượu vang cân bằng là khi không có yếu tố nào nổi bật hơn các yếu tố khác.
Cân bằng hương vị của rượu vang trắng khô
Trong rượu vang trắng khô, sự cân bằng giữa độ cồn và độ axit là rất quan trọng. Nếu axit quá mạnh mà độ cồn lại thấp, rượu vang sẽ cảm giác thiếu cân bằng. Ngược lại, nếu rượu vang có quá nhiều axit, mà lại thiếu cấu trúc, nó sẽ trở nên khó chịu.
Cân bằng hương vị của rượu vang trắng ngọt
Đối với rượu vang trắng ngọt và rượu vang tráng miệng, sự cân bằng giữa ba yếu tố: độ cồn, hàm lượng đường và độ axit rất quan trọng. Nếu hàm lượng đường quá cao, mà không có đủ axit hoặc độ cồn, rượu vang sẽ cảm giác ngọt gắt hoặc mất cân bằng. Ngược lại, nếu lượng đường được bù đắp bởi axit và độ cồn cao, rượu vang sẽ đạt sự cân bằng hoàn hảo.
Cân bằng hương vị của rượu vang hồng
Tương tự như rượu vang trắng, sự cân bằng trong rượu vang hồng chủ yếu xoay quanh độ axit và độ béo do cồn mang lại. Cồn giúp tạo ra cảm giác béo và tròn trịa trong miệng. Nếu axit không đủ mạnh, rượu sẽ thiếu cân bằng và có thể cảm giác thiếu độ tươi mới. Ngược lại, nếu axit quá mạnh mà không được bù đắp bởi độ béo, rượu vang sẽ mất cân bằng và cảm giác nặng nề.
Cân bằng hương vị của rượu vang đỏ
Rượu vang đỏ có sự kết hợp ba chiều giữa axit, tannin và cồn. Rượu vang đỏ sẽ cảm giác dễ chịu hơn khi độ axit và tannin được kết hợp với một lượng cồn cao. Vị chua và vị đắng (tannin) sẽ kết hợp với nhau. Ví dụ, nếu tannin và độ chua thấp mà cồn lại cao, rượu vang sẽ mất cân bằng. Khi tannin và axit quá thấp không thể làm cân bằng lượng cồn quá mạnh. Ngược lại, nếu cả ba yếu tố: tannin, axit và cồn đều có mặt đầy đủ và cân bằng, bạn sẽ cảm nhận được hương vị hoàn hảo của rượu vang đỏ. Mỗi yếu tố phải vừa đủ, không có yếu tố nào vượt trội.
>>> Nâng cao trải nghiệm thưởng thức rượu vang với những quy tắc cơ bản để tận hưởng trọn vẹn hương vị rượu vang!
Lời kết,
Với sự kết hợp hoàn hảo giữa độ ngọt, độ chua, tannin và độ cồn, rượu vang có thể đem lại một trải nghiệm thưởng thức vô cùng phong phú và thú vị. Khi bạn hiểu rõ hơn về các yếu tố tạo nên vị của rượu vang, bạn sẽ dễ dàng chọn lựa và thưởng thức rượu vang phù hợp với khẩu vị của mình.